Zakład Fizyki Medycznej
Centrum Onkologii - Instytut im. Marii Skłodowskiej-Curie

zfm.coi.pl > Historia ZFM > Od początku do 1938 r. > Realizacja

Barbara Gwiazdowska, Wojciech Bulski, Andrzej Pruszyński, Jerzy Tołwiński

Historia Zakładu Fizyki Medycznej
Centrum Onkologii w Warszawie

Realizacja

Otwarcie działu klinicznego Instytutu Radowego odbyło się 29 maja 1932 roku. Na uroczystość tę przybyła z Paryża Maria Curie, Claud Regaud (pełniący w pierwszym okresie pracy warszawskiego Instytutu rolę konsultanta w dziedzinie curieterapii) oraz prof. Marie, dyrektor Instytutu Chemii Fizycznej Uniwersytetu Paryskiego. Ze Stanów Zjednoczonych przybyła delegacja kobiecych stowarzyszeń polonijnych oraz Maria Meloney, którą rząd polski udekorował Krzyżem Zasługi za zorganizowanie subskrypcji na zakup radu. W ceremonii wzięli udział przedstawiciele najwyższych władz państwowych z Prezydentem Rzeczypospolitej prof. Ignacym Mościckim, liczni przedstawiciele świata nauki i medycyny.

W wygłoszonym przemówieniu Maria Curie wyraziła wdzięczność społeczeństwu i Rządowi Polskiemu za otwarcie sekcji klinicznej Instytutu, ale wyraziła równocześnie niepokój o los nieukończonego budynku badawczego: "Terapia powinna być w łączności nieustannej z pracą naukową, bez której, postępów czynić nie może. Przytem poszukiwanie czystej wiedzy jest jedną z istotnych potrzeb ludzkości. Tak więc mam nadzieję, że puszczanie w ruch pracowni naukowych przewidzianych dla Instytutu, nastąpi wkrótce po otwarciu sekcji lekarskiej" [10]. Obawy Marii Curie o los jej dzieła nie były bezpodstawne. Instytut borykał się z trudnościami finansowymi, a koncepcja Marii Curie oparcia pracy klinicznej na naukowych podstawach była zbyt nowatorska. Powstawały nawet projekty, aby wykończony budynek badawczy wynajmować na cele mieszkalne. Z korespondencji Marii Curie i relacji jej uczniów wiemy jak wytrwale i nieugięcie walczyła, aby doraźne, codzienne potrzeby nie zdominowały nauki.

Do realizacji idei Marii Curie w największej mierze przyczyniła się jej najbliższa rodzina i jej uczeń Cezary Pawłowski. W 1934 roku -- roku śmierci Marii Curie -- ukończono budowę gmachu pracowni naukowych, przede wszystkim dzięki wysiłkom Bronisławy Dłuskiej -- siostry Marii i zebranym przez nią funduszom.

Piśmiennictwo

1. Gwiazdowska B, Tołwiński J, Bulski W. Kamieniem węgielnym był rad. Nowotwory 2000; 50(4): 410-416.

2. Łukaszczyk F. Rad w leczeniu nowotworów złośliwych. W: Wkład Marii Skłodowskiej-Curie do nauki. Red. Hurwic J. Państwowe Wydawnictwa Naukowe, Warszawa 1954; 253-262.

3. Skłodowska-Curie M. Listy (?). W: Korespondencja polska Marii Skłodowskiej-Curie 1881-1934. Red. Kabzińska K, Malewicz MH, Piskurewicz J, Różewicz J. Instytut Historii Nauki PAN, Polskie Towarzystwo Chemiczne, Warszawa, 1994.

4. Skłodowska-Curie M. Organizacja i działalność Instytutu Radowgo w Paryżu. W: Wkład Marii Skłodowskiej-Curie do nauki. Red. Hurwic J. Państwowe Wydawnictwa Naukowe, Warszawa 1954; 29-48.

5. Skłodowska-Curie M. Jak powstał i jak się rozwija Instytut Radowy w Paryżu. Komitet Daru Narodowego dla Marji Skłodowskiej-Curie. Warszawa, 1925.

6. Skłodowska-Curie M. Główne tory współczesnych badań nad promieniotwórczością. W: Wkład Marii Skłodowskiej-Curie do nauki. Red. Hurwic J. Państwowe Wydawnictwa Naukowe, Warszawa 1954; 7-28.

7. Skłodowska-Curie M. Stan obecny chemii polonu. W: Wkład Marii Skłodowskiej-Curie do nauki. Red. Hurwic J. Państwowe Wydawnictwa Naukowe, Warszawa 1954; 4-58.

8. Skłodowska-Curie M. List do prof. Stefana Pieńkowskiego z dnia 7.10.1936. W: Korespondencja polska Marii Skłodowskiej-Curie 1881-1934. Red. Kabzińska K, Malewicz MH, Piskurewicz J, Różewicz J. Instytut Historii Nauki PAN, Polskie Towarzystwo Chemiczne, Warszawa, 1994.

9. Pawłowski C. Listy: do dyrektora Instytutu Onkologii - F.Łukaszczyka z dn. 7.2.1953.; do dyrektora Instytutu Onkologii -- J. Laskowskiego z dn. 22.8.1958; do dyrektora Instytutu Onkologii -- W. Jasińskíego z dn. 19.11.1962. Materiały archiwalne Zakładu Fizyki Medycznej Centrum Onkologii w Warszawie.

10. Skłodowska-Curie M. Przemówienie (z okazji poświęcenia Instytutu Radowego. Gazeta Polska nr 148 z dnia 30.5.1932.

11. Pawłowski C. List do Marii Skłodowskiej-Curie z dnia 9.02.34. W: Korespondencja polska Marii Skłodowskiej-Curie 1881-1934. Red. Kabzińska K, Malewicz MH, Piskurewicz J, Różewicz J. Instytut Historii Nauki PAN, Polskie Towarzystwo Chemiczne, Warszawa, 1994.

12. Tołwiński J, Gwiazdowska B, Bulski W. Dawkomierzze radioterapeutyczne stosowane w Centrum Onkologii w Warszawie w latach 1932-2000. Część I -- dawkomierze "Kuestner" i "Hammer". Rep Pract Oncol Radiother 2004; 9(5): 187-195.

13. Tołwiński J, Gwiazdowska B, Bulski w. Dawkomierzze radioterapeutyczne stosowane w Centrum Onkologii w Warszawie w latach 1932-2000. Część II -- dawkomierze "Victoreen" i "Mekapion". Rep Pract Oncol Radiother 2004; 9(6): 269-277.

14. Joliot-Curie F. Wywiad. Express Poranny z dnia 7.10.1936.

15. Pawłowski C. Zdobycze naukowe Marii Skłodowskiej-Curie i nadane przez nią kierunki prac badawczych w Paryskim Instytucie Radowym. W: Wkład Marii Skłodowskiej-Curie do nauki. Red. Hurwic J. Państwowe Wydawnictwa Naukowe, Warszawa 1954; 105-186.

16. Dziennik Urzędowy Ministerstwa Opieki Społecznej; rok V nr 14, z dnia 10.7.1939.